Παιδιά και διαφήμιση

31ekpaideysi-770x375

Κατά τη διάρκεια των Χριστουγέννων παρατηρείται το φαινόμενο της αύξησης της προβολής διαφημίσεων από τα Μέσα Ενημέρωσης και κυρίως από την τηλεόραση που απευθύνονται στα παιδιά. Η επιθετική αυτή στάση των διαφημιστών η οποία κορυφώνεται κατά τη διάρκεια της γιορτής αυτής έχει ως στόχο να μετατρέψει τους νεαρούς τηλεθεατές σε παθητικούς καταναλωτές προϊόντων τα οποία σαφώς δεν ανταποκρίνονται στις πραγματικές, αλλά στις πλασματικές τους ανάγκες. Ποιοι είναι οι λόγοι όμως για τους οποίους αυτός ο καταιγισμός διαφημιστικών μηνυμάτων στοχεύει κυρίως στα παιδιά;

Αναμφίβολα τα χαρακτηριστικά της ευαίσθητης αυτής ηλικίας είναι ίσως το σοβαρότερο απ΄ όλα τα αίτια. Οι νεαροί δέκτες δηλαδή διακρίνονται από αθωότητα, αφέλεια και αυθορμητισμό στοιχεία που τους καθιστούν ευάλωτους και ευεπηρέαστους στη μαγεία του ήχου και της εικόνας της διαφήμισης. Επιπλέον η έλλειψη κριτικής ικανότητας και συνακόλουθα η αδυναμία επεξεργασίας και αξιολόγησης των μηνυμάτων που λαμβάνουν τους καθιστούν «εύκολους στόχους των διαφημιστικών εταιριών.

Οι τελευταίες επίσης γνωρίζουν πολύ καλά ότι τα παιδιά μπορούν να ασκήσουν σημαντική πίεση στους γονείς τους, οι οποίοι για διάφορους λόγους ενδίδουν σχετικά εύκολα στις απαιτήσεις των παιδιών τους. Δεν πρέπει βέβαια να ξεχνάμε ότι αυτά αποτελούν τους αυριανούς καταναλωτές. Γι΄ αυτό οι διαφημιστικές εταιρίες στοχεύουν στη διαμόρφωση μιας προσωπικότητας που θα συνδέει τα υλικά αγαθά με την ευτυχία, θα απενοχοποιεί την καταναλωτική μανία και θα αναγάγει την ύλη σε υπέρτατη αξία, ώστε να μεγιστοποιήσουν τα κέρδη τους.

Μια τέτοια τακτική είναι ολοφάνερο ότι εγκυμονεί σημαντικούς κινδύνους για τη διαμόρφωση της προσωπικότητας των νέων που αποτελούν το πιο αγνό, αδιάφθορο κομμάτι της κοινωνίας μας. Συνεπώς σε μεγάλο βαθμό είναι λογικό να αλλοιώνονται τα δομικά στοιχεία της μελλοντικής κοινωνίας. Αλήθεια, ποιος από μας δεν έχει συναντήσει έστω και μια φορά μικρά παιδιά να κλαίνε με λυγμούς και ταυτόχρονα να ζητούν για πολλοστή φορά την επιβεβαίωση της μητρικής ή της πατρικής αγάπης μέσω της αγοράς ενός ακόμα προϊόντος; Πόσα παιδιά δεν έχουν γίνει θύματα της διαφήμισης με τα πρότυπα που αυτή καλλιεργεί, όπως είναι οι δυναμικοί, ωραίοι, ερωτικοί χαρακτήρες των οποίων βέβαια η παραπάνω εικόνα πάντοτε συνδέεται με την αγορά κάποιου προϊόντος; Ποιες αξίες καλλιεργούν οι διαφημίσεις, όταν με την αγορά του τάδε αποσμητικού ή της τάδε κολώνιας πετυχαίνεις την ιδανική σχέση;

Για όλους αυτούς τους λόγους ο περιορισμός, αν όχι η ολοκληρωτική αντιμετώπιση του φαινομένου είναι επιτακτική. Φυσικά η αναθεώρηση του υπάρχοντος νομοθετικού πλαισίου αλλά και η επιβολή της εφαρμογής του κρίνεται απαραίτητη. Ωστόσο δεν θα πρέπει να ξεχνάμε ότι το σχολείο αποτελεί το βασικότερο φορέα αγωγής των παιδιών-αυριανών καταναλωτών.

Έτσι αυτό καθίσταται αυτομάτως υπεύθυνο για την ορθή αξιολόγηση των διαφημιστικών μηνυμάτων, την ιεράρχηση των αναγκών του ατόμου και τη διάκρισή τους σε πλασματικές και μη. Αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει να αυξηθούν οι συζητήσεις μέσα στις τάξεις που αφορούν τον τρόπο λειτουργίας των Μέσων Ενημέρωσης και ιδιαίτερα της διαφήμισης. Οι νέοι πρέπει να είναι ενήμεροι για τις τεχνικές επηρεασμού που εκμεταλλεύονται οι διαφημιστικές εταιρίες, ώστε να είναι περισσότερο υποψιασμένοι. Ταυτόχρονα η διαρκής καλλιέργεια της κριτικής ικανότητας των μαθητών θα αποτελέσει την ασπίδα προστασίας απέναντι στους αφανείς εκείνους μηχανισμούς με τους οποίους γίνεται προσπάθεια μετάδοσης των διαφημιστικών μηνυμάτων.

Όλα τα παραπάνω θα μπορούσαν να γίνουν πράξη στα σχολεία, αν απεγκλωβίζονταν από τη χρησιμοθηρική νοοτροπία και αν απέρριπταν τις αναχρονιστικές μεθόδους διδασκαλίας. Ο εκσυγχρονισμός του σχολείου δεν νοείται μόνο σε επίπεδο υλικοτεχνικό, αλλά κυρίως στο είδος και στην ποιότητα της παρεχόμενης γνώσης.

γράφουν οι: Κομιανός Παύλος, Μπαλλά Παναγιώτα.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *


*